Pustki w połączeniach BGA - kiedy są wadą, a kiedy normalnym efektem procesu

Data publikacji:

Klient przysyła zdjęcie rentgenowskie kulki BGA z ciemnym okręgiem w środku i pyta: czy to wada? Samo zdjęcie nie daje odpowiedzi. Pustki w lutowaniu bezołowiowym są nieodłączną częścią procesu. To gaz z rozkładającego się topnika, który nie zdążył opuścić połączenia przed zakrzepnięciem lutu. Żaden proces konwekcyjnego lutowania rozpływowego nie sprowadza ich do zera. O tym, czy konkretna pustka jest wadą, decydują trzy rzeczy: rodzaj pustki, dokument przywołany w umowie i wiarygodność pomiaru, z którego pochodzi liczba. Wszystkie trzy zmieniły się w ostatniej dekadzie. Procent, który inżynierowie wciąż cytują, pochodzi z rewizji normy zastąpionej w 2014 roku.

Norma, na którą wszyscy się powołują, przestała oceniać zdjęcia rentgenowskie

„This standard is a collection of visual quality acceptability requirements for electronic assemblies. This standard does not provide criteria for cross-section evaluation or x-ray inspection. There are x-ray guidelines located in J-STD-001." - IPC-A-610J, punkt 1.1, marzec 2024

To zdanie waży więcej niż jakikolwiek próg. Norma akceptacji, którą przywołują zamówienia i według której szkoli się operatorów, sama w punkcie o zakresie stwierdza, że nie ocenia obrazów rentgenowskich. Wytyczne rentgenowskie są w IPC J-STD-001J (marzec 2024), w dodatku C. Wymagania dla obudów z matrycą wyprowadzeń są tam rozdzielone według typu kulki: punkt 7.5.14.1 dotyczy BGA z kulkami zapadającymi się podczas lutowania (collapsing), punkt 7.5.14.2 - z kulkami niezapadającymi się (noncollapsing). Jeden procent dla obu przypadków nigdy nie miał sensu.

Dokument, który najszerzej omawia pustki w BGA, odsyła z powrotem:

„For accept/reject criteria and requirements for BGA assemblies, see IPC J-STD-001 and IPC-A-610." - IPC-7095E, punkt 1.1.1, sierpień 2024

Dwa dokumenty wskazują na siebie nawzajem i żaden nie podaje prostej liczby, której oczekuje pytający. IPC-7095E ma zresztą w tytule słowo Guidance - i taki status ma wszystko, co mówi o pustkach.

Liczba, którą się cytuje, ma swoją historię, i należy ją opisywać w czasie przeszłym:

  • IPC-A-610E (kwiecień 2010) - pustki przekraczające 25% pola kulki traktowano jako warunek wady.
  • IPC-A-610F (lipiec 2014) - próg przesunięto do 30%, jednakowo dla klas 1, 2 i 3.
  • IPC-A-610G (październik 2017) i IPC-A-610H (wrzesień 2020) - kryterium powiązano z typem kulki zamiast stosować je do każdej obudowy z matrycą wyprowadzeń.
  • IPC-A-610J (marzec 2024) - zacytowany wyżej punkt o zakresie.

Daty rewizji i brzmienie zakresu rewizji J zweryfikowaliśmy w materiałach wstępnych publikowanych przez IPC. Wartości 25% i 30% pochodzą ze źródeł wtórnych: z omówień branżowych i z raportu NPL z 2005 roku, napisanego, gdy obowiązywało 25%. Same normy są płatne. Sposobu, w jaki rewizja G potraktowała kulki niezapadające się, nie udało nam się sprawdzić. Rewizja J nadal ma punkt 8.3.12.4 „Surface Mount Area Array - Voids", więc temat nie zniknął z normy całkowicie. Tego punktu nie czytaliśmy i nie przypisujemy mu żadnej treści. Jeśli umowa przywołuje konkretną rewizję, trzeba przeczytać właśnie ją.

Procent pustek to wskaźnik procesu, a nie werdykt

Struktura IPC-7095E pokazuje, co branża faktycznie robi z danymi o pustkach. Punkt 7.5 dotyczy identyfikacji i klasyfikacji pustek. Punkt 7.6 opisuje ich pomiar i zaczyna się od 7.6.1 „X-Ray Detection and Measurement Cautions", czyli zastrzeżeń dotyczących wykrywania i pomiaru. Punkt 7.6.3 każe opracować protokół oceny pustek, 7.6.4 - plan próbkowania. Punkt 7.7 dotyczy ograniczania pustek przez sterowanie procesem, a dodatek A nosi tytuł „Process Control Characterization to Reduce the Occurrence of Voids".

Tak wygląda dokument o utrzymaniu stabilnego procesu, a nie o sortowaniu płytek na dobre i złe. Udział pustek zachowuje się jak objętość wydrukowanej pasty czy rozrzut temperatur w piecu. Ustala się poziom bazowy, obserwuje rozkład i reaguje, gdy zaczyna dryfować. Zamiana tego wskaźnika w kryterium „przechodzi/nie przechodzi" stawia kartę kontrolną w roli, do której nie została zaprojektowana.

W takich rozmowach mieszają się trzy różne twierdzenia: norma wymaga, branża zwykle stosuje i specyfikacja tego klienta żąda. Tylko trzecie może zamienić daną pustkę w odrzuconą płytkę. Dzieje się tak dlatego, że ktoś wpisał to do dokumentu, a nie dlatego, że lut zachowuje się inaczej po obu stronach okrągłej liczby.

O ryzyku decyduje rodzaj pustki, a nie jej pole

IPC-7095E w punkcie 7.5.3 dzieli pustki w połączeniach BGA na sześć rodzajów: makropustki, planarne mikropustki, pustki skurczowe, pustki w mikroprzelotkach, mikropustki w warstwie międzymetalicznej (IMC) i pustki punktowe (pinhole). Różnią się przyczyną i różnią się skutkami.

Makropustki to te, które widać na ekranie - gaz z rozkładającego się topnika uwięziony w kulce. Praca firmy Bosch zaprezentowana na IPC APEX EXPO 2018 opisuje pustki jako gazowe wtrącenia zawierające substancje organiczne. Na podstawie rentgena prowadzonego w trakcie lutowania pokazuje, że pęcherze powstają, rosną i uciekają wielokrotnie, dopóki lut jest ciekły. Poziom pustek w fazie topnienia przebiega według autorów „jak nieregularny cykl piłokształtny". To, co oglądamy po procesie, jest klatką tego cyklu, która akurat zakrzepła.

Planarne mikropustki, nazywane też szampańskimi (champagne voids), zachowują się inaczej. Praca firmy MacDermid z IPC APEX EXPO 2007 opisuje je jako wtrącenia o wielkości zwykle od 5 do 40 µm, które zawsze leżą na granicy lutu i miedzi. Według autorów ich duża gęstość nie obniża uzysku montażu, ale niesie istotne ryzyko dla niezawodności: w cyklach termicznych płytki z takimi pustkami uszkadzały się przez nadmierną propagację pęknięć. Autorzy reprezentują dostawcę chemii do wykończeń PCB, więc ich zalecenia procesowe trzeba czytać z tą świadomością. Opis fizyczny jest jednak zgodny z pracą Boscha, która dodaje konsekwencję dla inspekcji: te pustki nie są widoczne w standardowej analizie rentgenowskiej 2D z powodu ograniczonej rozdzielczości.

Z zestawienia obu prac wynika praktyczny wniosek. Pustki, które da się zmierzyć, należą w dużej mierze do klasy tolerowanej przez połączenie. Klasa najwyraźniej powiązana z wczesnym pękaniem nie wchodzi do zmierzonego procentu. Płytka, która przeszła kontrolę pustek w 2D, jest wolna od nadmiernych makropustek, a nie od pustek na granicy lutu i padu.

Badania cykli termicznych nie uzasadniają traktowania typowych pustek jako wady

Brytyjskie National Physical Laboratory oceniło siedem past bezołowiowych od trzech producentów przy różnych profilach lutowania, a następnie poddało cyklom termicznym zespoły wykonane z trzema celowo różnymi poziomami pustek. Raport z 2005 roku stwierdza, że żadna pasta nie dała pustek większych niż 15% w żadnym połączeniu PBGA, mimo prób wywołania wyższego poziomu. Po 2000 cykli od -55 °C do +125 °C, choć próbki miały pustki powyżej poziomu wskazanego dla klasy 3 w ówczesnych wytycznych IPC dla BGA, nie zaobserwowano negatywnego wpływu na niezawodność.

Bosch przeprowadził trudniejszą wersję tego eksperymentu. Obudowy BGA 416 z kulkami SAC i pastą SAC połączono w łańcuchy (daisy chain) do ciągłego monitorowania. Parametry lutowania celowo dobrano na minimalny i maksymalny poziom pustek. Próbki cyklowano od -40 °C do +125 °C, a badanie zatrzymano po 9000 cyklach. Standardowe nastawy produkcyjne dały średni poziom pustek od 1 do 3%, nastawy najgorszego przypadku - od 11 do 18%. Wynik to lekki, ale widoczny spadek liczby cykli do uszkodzenia wraz z poziomem pustek, przy regresji, która wyjaśniała zaledwie kilka procent rozrzutu: R² wyniosło 0,06 względem średniego i 0,04 względem maksymalnego poziomu pustek. Spośród około 60 000 zmierzonych kulek 99,7% miało pustki poniżej 10% pola.

Ta sama praca uczciwie opisuje stan literatury: opublikowano zarówno pozytywne, jak i negatywne skutki pustek dla niezawodności, zależne głównie od ich wielkości i położenia w kulce. Mechanizm pozytywny tłumaczy, dlaczego efekt jest tak słaby. Pustka obniża wytrzymałość swojej kulki, ale zwiększa jej podatność, więc połączenie przekazuje część naprężeń sąsiednim kulkom zamiast je kumulować. Klasyczną pozycją po stronie negatywnej jest praca Yunus, Srihari, Pitarresi i Primavera, Effect of voids on the reliability of BGA/CSP solder joints, Microelectronics Reliability 43 (2003), s. 2077-2086.

Zaostrzony limit pustek może zablokować lepsze rozwiązanie

Dwa wyniki Boscha idą wbrew odruchowi minimalizowania pustek za wszelką cenę. Stop o podwyższonej niezawodności SnAg3.8Cu0.7Bi3.0Sb1.5Ni0.15 wydłużył trwałość w cyklach termicznych 1,5 do 2 razy w porównaniu ze standardowym SAC, dając przy tym nieco więcej pustek. Rezystory chip z miękką terminacją pokazały ten sam wzór: więcej pustek i dłuższa trwałość. Limit pustek zapisany zbyt ciasno może więc zablokować zmianę materiału, która realnie poprawiłaby niezawodność. Dlatego autorzy postulują, by ograniczanie pustek oceniać pod kątem tego, czy w ogóle poprawia niezawodność połączenia.

Pod padem termicznym liczy się droga ciepła

Przy padach termicznych (exposed pad), o które klienci pytają zwykle razem z BGA, ta sama praca podaje obliczenie rezystancji cieplnej dla pola lutowniczego 30 mm² z 25 przelotkami o średnicy 0,5 mm na standardowej płytce. Wypadkowa rezystancja cieplna pozostaje niewrażliwa na pustki aż do około 80% pola, bo wąskim gardłem jest laminat, a nie lut. Zależność odwraca się na grubej lub masywnej miedzi, na przykład na podłożach DBC. Tam warstwa lutu decyduje o przepływie ciepła i lutowanie próżniowe zaczyna się opłacać. Dla padu termicznego ważna jest droga ciepła, a nie procent pustek.

Pomiar pustek jest mniej powtarzalny niż spór o jego wynik

Dwa fakty o pomiarze pustek w 2D powinny paść w każdej rozmowie, w której pojawia się procent.

Pierwszy jest geometryczny. Obraz transmisyjny mierzy pole rzutu, a nie objętość, i nie mówi, na jakiej wysokości w kulce leży pustka. Może unosić się w objętości lutu albo przylegać do padu i zmniejszać nośną powierzchnię połączenia. Praca MacDermid zwraca na to uwagę przy mikropustkach: na rentgenie nie zawsze wiadomo, czy pustka leży w objętości lutu, czy na granicy z miedzią. Pomagają widoki pod kątem i dlatego kąt obserwacji jest realnym parametrem systemu inspekcyjnego, a nie hasłem z katalogu. Nasz system do inspekcji RTG obrazuje płytkę pod kątem do 70°. Techniki przekrojowe, takie jak laminografia i tomografia, usuwają tę niejednoznaczność kosztem wydajności.

Drugi fakt jest metrologiczny i zamyka większość sporów. Bosch zmierzył ten sam obszar BGA przy różnych nastawach lampy i stwierdził, że raportowany udział pustek zmieniał się mniej więcej dwukrotnie wyłącznie z powodu parametrów rentgena. Przetwarzanie obrazu wnosi niepewność podobnego rzędu, a odtwarzalnego wzorca pomiarowego, względem którego dałoby się kalibrować, nie ma. Wniosek autorów: zdolność pomiarowa w sensie metrologicznym nie jest zapewniona.

Konsekwencja dla współpracy z dostawcą jest konkretna. Liczba zmierzona na maszynie klienta i liczba zmierzona na maszynie EMS nie są porównywalne, dopóki instrukcja inspekcji nie ustala urządzenia, nastaw lampy, powiększenia i progu analizy obrazu. Bez tego ta sama płytka może przejść w jednym zakładzie i zostać odrzucona w drugim bez żadnej fizycznej różnicy, a obie strony będą pewne, że błąd leży po drugiej stronie.

Rentgen jest najcenniejszy przy wadach, których nie da się wyrazić procentem

Liczenie pustek to najmniej ciekawa rzecz, jaką robi rentgen pod BGA. Wady, które wracają z rynku jako reklamacje, nie mają odczytu na skali. Najtrudniejsze z nich, head-on-pillow i non-wet open, IPC-7095E definiuje w punkcie 1.4. Oba zwykle przechodzą test elektryczny zaraz po montażu i ujawniają się po miesiącach pracy. Oba są trudne do wykrycia w prostym rzucie 2D, bo połączenie head-on-pillow daje obraz kulki o mniej więcej prawidłowej średnicy. Granice rentgenu przy tych wadach i metodę ich potwierdzania testem barwnikowym (IPC-TM-650 2.4.53, przywołana w wykazie dokumentów IPC-7095E z sierpnia 2024) opisujemy w artykule o wadach montażu SMT.

Wygięcie obudowy, pękanie obudów pod wpływem wilgoci (popcorning), mostki, przesunięcia i nierównomierne nagrzanie dużej obudowy to kolejne sytuacje, w których rentgen na linii montażu SMD zmienia decyzje. Żadnej z nich też nie da się sprowadzić do procentu.

Co uzgodnić z dostawcą EMS przed zbudowaniem pierwszej płytki

Cztery sprawy powinny trafić na piśmie, najlepiej do tego samego dokumentu, który zawiera kryteria akceptacji.

Który dokument obowiązuje, z rewizją. „Według IPC" nie jest specyfikacją. Jeśli potrzebny jest limit pustek, trzeba go podać samodzielnie i określić, których typów kulek dotyczy, bo aktualne normy celowo nie podają jednej liczby.

Które rodzaje pustek się ocenia i jak. Procent pola makropustek z obrazu 2D to jeden pomiar. Pustki na granicy lutu i padu to osobne pytanie, na które obraz 2D nie odpowie.

Recepta pomiaru. Urządzenie, nastawy, powiększenie, próg analizy i plan próbkowania. IPC-7095E poświęca osobne punkty protokołowi i próbkowaniu właśnie dlatego, że wynik zależy od każdego z tych elementów.

Co się dzieje po przekroczeniu limitu. Naprawa BGA sama w sobie jest zdarzeniem wpływającym na niezawodność. Połączenie po ponownym kulkowaniu i lutowaniu, wykonanych po to, żeby usunąć zbyt dużą pustkę, nie musi być lepsze od pierwotnego. Lepiej rozstrzygnąć to wcześniej, na podstawie danych, niż pod presją terminu.

Przy takim podejściu pytanie „czy ta pustka jest wadą" zamienia się w lepsze: czy proces jest pod kontrolą i czy profil pracy tego wyrobu jest wrażliwy na pustki. Jeśli chcesz uzyskać odpowiedź dla konkretnej płytki, a nie ogólną, prześlij pliki Gerber, BOM i opis warunków pracy urządzenia przez formularz wyceny.

Szukasz dostawcy elektroniki?

Zrób pierwszy krok, napisz lub zadzwoń i porozmawiajmy o Twoim projekcie. Napisz jakie są Twoje oczekiwania. Otrzymasz od nas bezpłatną ofertę oraz wsparcie firmy z 30 letnim doświadczeniem.

uzyskaj bezpłatną wycenę
eae elektronik montaż smt